ستروناکس®

نام ژنریک: سترورلیکس استات

شکل دارویی: پودر لیوفیلیزه حاوی 250 میکروگرم سترورلیکس استات برای تهیه محلول قابل تزریق

دسته دارویی: آنتاگونیست هورمون آزادکننده گنادوتروپین (GnRH)

ستروناکس®

ستروناکس® (سترورلیکس استات) در درمان ناباروری با روش‌های کمک باروری (Assisted Reproductive Technology) تجویز می‌گردد.

این دارو به دسته‌ دارویی مهارکننده‌ هورمون آزادکننده‌ی گنادوتروپین تعلق دارد و با مهار هورمون آزادکننده‌ هورمون لوتئینه‌کننده (LHRH)، از تخمک‌ گذاری زودهنگام در سیکل قاعدگی جلوگیری می‌کند. زمانی که تخمک‌ها برای جمع‌آوری آماده باشند، از داروهای القاکننده‌ تخمک‌ گذاری برای آزاد شدن آن‌ها استفاده می‌شود.

موارد مصرف ستروناکس®

ستروناکس® با مهار افزایش زودهنگام هورمون لوتئینیزه (LH) در درمان ناباروری با روش تحریک کنترل‌ شده تخمدان استفاده می‌شود.

شکل دارویی ستروناکس®

پودر لیوفیلیزه حاوی 250 میکروگرم سترورلیکس استات برای تهیه محلول قابل تزریق

نحوه‌ی آماده‌سازی ستروناکس®

1) دست‌هایتان را با آب و صابون شسته و خشک کنید.

2) پوشش پلاستیکی سر ویال را برداشته و روی درپوش لاستیکی پنبه‌ الکلی بکشید.

3) با استفاده از سرنگ با سرسوزن زرد رنگ با گیج 20 (مناسب برای کشیدن دارو) از وسط درپوش لاستیکی، یک میلی‌لیتر آب قابل تزریق را به پودر درون ویال اضافه کنید.

4) بدون بیرون کشیدن سوزن، ویال را بر روی سطح صاف قرار داده و به صورت دورانی تکان دهید تا محلولی شفاف تشکیل شود.

5) از به هم زدن شدید دارو خودداری کنید و اگر حباب تشکیل شد، صبر کنید تا حباب ایجاد شده از بین برود.

6) بدون بیرون کشیدن سرنگ، ویال را وارونه کرده و تمام محلول را داخل سرنگ بکشید. سپس سرسوزن را از ویال خارج کنید.

7) سوزن متصل به سرنگ را با سرسوزن طوسی رنگ با گیج 27 (مناسب برای تزریق زیر پوستی) تعویض کنید، سرنگ را به سمت بالا گرفته و با ضربه‌ آهسته به آن، هر حبابی که تشکیل شده است را خارج کنید.

8) پیستون سرنگ را فشار دهید تا قطره‌ای کوچک از سوزن خارج شود که نشان دهنده‌ آماده بودن سرنگ برای تزریق است.

9) مطابق با روش ذکر شده در بخش نحوه تزریق، دارو را تزریق کنید. 

نحوه و مقدار تزریق ستروناکس®

تزریق ستروناکس® در صبح یا عصر روز پنجم یا صبح روز ششم چرخه‎ درمانی، پس از شروع تحریک تخمدان تا روز تزریق داروی القاکننده‌ تخمک‌گذاری به صورت روزانه انجام‎ می‎شود. لازم به ذکر است نحوه‎ تجویز این دارو طبق صلاح‌دید پزشک و با توجه به شرایط بیمار، پاسخ تخمدان، داروهای مصرف شده در سیکل و یا فاکتورهای دیگر می‌تواند متغیر باشد.

ستروناکس® به صورت روزانه و زیرپوستی، با فاصله کمتر از 3 سانتی‌متر از ناف، تزریق می‌شود. برای کاهش واکنش‌های حساسیتی در محل تزریق، هر روز قسمت متفاوتی از شکم را انتخاب کنید. محلی که برای تزریق انتخاب می‌‎شود نباید دردناک، کبود، قرمز یا دارای هرگونه عارضه پوستی باشد. 

1) با استفاده از پد الکلی پوست محل تزریق را تمیز کرده و اجازه دهید الکل خشک شود.

2) با یک دست به آرامی پوست محل تزریق را جمع کنید.

3) سوزن را با زاویه‌ 90 درجه (در افراد لاغر با زاویه‌ 45 درجه) وارد پوست کرده، محتویات سرنگ را کامل تزریق کنید و با شمارش یک تا سه، محل تزریق را رها کنید.

4) به کمک پنبه‌ الکلی، با فشار دادن محل تزریق، سوزن را از بدن خارج کنید.

توجه: سرنگ، سوزن‌ها، ویال و آب قابل تزریق موجود در بسته‎بندی ستروناکس® تنها برای یک بار مصرف هستند. پس از استفاده، آن‌ها را به روش مناسب دور بریزید.

فراموش کردن یک دوز ستروناکس®

در صورت فراموش کردن تزریق ستروناکس®، با پزشک خود مشورت کنید.

مصرف بیش از حد ستروناکس®

در صورت مصرف دارو بیش از مقدار توصیه شده، پزشک خود را مطلع سازید.

موارد نیازمند پایش در زمان مصرف ستروناکس®

بررسی اندازه‌ فولیکول‌ها با استفاده از سونوگرافی 

موارد منع مصرف ستروناکس®

• سابقه‌ حساسیت شدید و تهدیدکننده‌ حیات به سترورلیکس استات و یا هر یک از اجزای فرآورده
• سابقه‌ حساسیت شدید به هورمون‌های پپتیدی خارجی، هورمون آزادکننده گنادوتروپین (GnRH) یا سایر داروهای هورمونی با ساختار مشابه
• نارسایی متوسط تا شدید کلیوی یا کبدی
• بارداری یا شیردهی 

هشدارها و موارد احتیاط مصرف ستروناکس®

در صورت بروز علائم واکنش‌های حساسیتی، از جمله کهیر، خارش، قرمز شدن، تورم یا تاول زدن پوست، خس خس سینه، احساس سنگینی در قفسه سینه یا گلو، اختلال در تنفس، بلع یا صحبت کردن، گرفتگی صدای غیرمعمول یا تورم دهان، صورت، لب‌ها، زبان یا گلو، فورا به مراکز درمانی مراجعه نمایید.

مصرف ستروناکس® در دوران بارداری و شیردهی

مصرف سترورلیکس استات در دوران بارداری و شیردهی ممنوع است.

عوارض جانبی ستروناکس®

هر دارو به موازات اثرات مطلوب درمانی، ممکن است باعث بروز برخی عوارض جانبی ناخواسته شود، البته که این عوارض در تمام افراد دیده نمی‌شود. از جمله عوارض احتمالی این دارو عبارتند از:

• واکنش‌های حساسیتی (نشانه‌های آن عبارتند از ورم، کهیر و التهاب به همراه قرمزی)
• سندرم تحریک بیش از حد تخمدان (شامل علائمی مانند درد متوسط تا شدید شکمی، بزرگ و سفت شدن شکم، حالت تهوع و استفراغ)
• واکنش موضعی در محل تزریق (درد، سوزش، قرمزی، تورم و...)
• افزایش آنزیم‎های کبدی
• سردرد
• تهوع

تداخلات دارویی ستروناکس®

در مورد مصرف سترورلیکس استات به همراه دارو یا مکمل‌های دیگر، با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.

بسته‌بندی ستروناکس®

در حال حاضر ستروناکس® با سه نوع بسته‎بندی یک، دو و چهار عددی در دسترس است. هر بسته ستروناکس® حاوی دو عدد ویال سترورلیکس استات یا یک عدد ویال سترورلیکس استات، یک عدد آمپول حاوی آب استریل قابل تزریق، یک عدد سرنگ با سرسوزن زرد، یک سرسوزن طوسی و دو عدد پد الکلی است.

شرایط نگهداری ستروناکس®

• دارو را دور از دید و دسترس کودکان قرار دهید.
• دارو را در دمای 2 تا 8 درجه‌ی سانتی‌گراد، دور از نور و رطوبت نگهداری کنید.
• از یخ‌زدگی دارو جلوگیری کنید.
• دارو تا پایان ماه ذکر شده در تاریخ انقضای بسته‌بندی قابل استفاده است. از مصرف و نگهداری داروهای تاریخ گذشته خودداری کنید.
• دارو را تا زمان مصرف در بسته‌بندی اصلی خود نگهداری کنید.

منابع

1) Cetrorelix: Drug information, UpToDate 2025