نا باروری

منوترون (منوتروپین)


نام ژنریک دارو

منوتروپین

مصرف در حاملگی :

X

گروه دارویی درمانی :

هورمون های هیپوفیزی درمان ناباروری و هیپوگنادیسم

اشکال دارویی :

پودر لیوفیلیزه جهت تهیه محلول برای تزریق

vial 75 IU

فارماکوکینتیک دینامیک، مکانیسم اثر

فراورده ای است که از نوع گنادوتروپین ها که از ادرار زنان یائسه به دست می آید. در زنان باعث رشد فولیکول های تخمدانی می شود. (البته تخمدان نباید نارسایی اولیه داشته باشد) اگر بخواهیم تخمک گذاری را تحریک کنیم، باید پس از این دارو HCG را نیز تزریق کنیم. در مردان این دارو همراه با HCG دست کم به مدت 3 ماه استفاده می شود و اسپرماتوژنز را القا می کند (چه در کم کاری اولیه و چه در کم کاری ثانویه ی هیپوفیز) شروع اثر دارو پس از 12-9 روز حاصل می شود.

مصرف برحسب اندیکاسیون

جهت القای تخمک گذاری و بارداری در زنان

HMG و HCG به طور یک درمان در بیمار نابارور که تخمک گذاری ندارد استفاده می شوند. عدم تخمک گذاری نباید ارتباطی با نارسایی اولیه ی تخمدان داشته باشد. از این دو دارو قبل از IVF جهت تخمک گذاری مناسب نیز استفاده می کنند. همان طور که ذکر شد HMG به تنهایی نمی تواند باعث تخمک گذاری شود و فقط باعث بلوغ و رشد فولیکول های تخمدان می شود. تاثیر HMG را می توان با شاخص هایی مثل تغییرات اسمیر واژن، ظهور موکوس واژن و افزایش حجم آن سنجید، ولی دقیق ترین معیار در این خصوص سنجش میزان ترشح استروژن در افزایش حجم آن سنجید ولی دقیق ترین معیار در این خصوص سنجش میزان ترشح استروژن در ادرار است. معیارهای موجود جهت پی بردن به تخمک گذاری عبارتند از : افزایش دمای بدن، افزایش پروژسترون سرم، قاعدگی پس از بازگشت درجه ی حرارت بدن به حد طبیعی.

دوز اولیه : دوز در هر فردی فرق می کند. دوز اولیه ی عضلانی عبارت است از 1 آمپول در روز به مدت 7 تا 12 روز و به دنبال آن تزریق 10000 واحد hCG یک روز پس از آخرین دوز HMG، تجویز HMG نباید بیش از 12 روز ادامه یابد. درمان را تا زمانی که سطح استروژن به حد طبیعی یا بالاتر از طبیعی برسد، ادامه دهید. بدین منظور می توانید از اندازه گیری استروژن ادراری استفاده کنید. اگر مجموع ترشح استروژن از 100mcg در 24 ساعت کمتر بود یا اگر ترشح estirol کمتر از 50mcg در 24 ساعت (قبل از تجویز hCG) بود، سندرم پیش تحریکی احتمالاً ایجاد نخواهد شد. اگر مقدار استروژن از 150mcg در 24 ساعت بالاتر باشد، بهتر است hCG تجویز نشود چون سندرم پیش تحریکی احتمالاً به وقوع خواهد پیوست. اگر سایر تخمدان در آخرین روز تجویز HMG بزرگ تر از حد عادی باشد بهتر است hCG را در این دوره تزریق نکنیم.

تکرار دوز: اگر شواهدی دال بر تخمک گذاری به دست آید ولی حاملگی اتفاق نیفتد، دست کم دو دوره ی دیگر باید درمان را ادامه دهیم. قبل از این که تصمیم به افزایش دوز دارو بگیریم. اگر در این دو دوره هم نتیجه نگرفتیم دوز دارو را به 3 آمپول در روز به مدت 7 تا 12 روز می رسانیم و سپس یک روز به بیمار استراحت می دهیم و فردای روز استراحت 10000 واحد hCG به وی تزریق می کنیم. موثرترین دوز hMG، 2 آمپول در روز است. اگر باز هم شواهدی از تخمک گذاری موجود بود، ولی بارداری اتفاق نیفتاد، 2 دوره ی دیگر با همین دوز دارو را ادامه می دهیم و در صورت عدم موفقیت، درمان را قطع می کنیم. توجه کنید که تا 2 هفته پس از شروع درمان با این دارو بیمار را باید یک روز در میان از جهت بروز نشانه های تحریک تخمدانی معاینه کنید. در صورتی که تخمدان ها بزرگ تر از حد عادی شده باشند یا بیمار احساس درد کند، باید درمان را قطع کرد. پیش تحریکی معمولاً پس از این که درمان قطع شود، اتفاق می افتد و 7 تا 10 روز پس از اوولاسیون به حداکثر میزان خود می رسد.

تحریک اسپرماتوژنز در مردان

HMG و hCG جهت تحریک اسپرماتوژنز در مردان مبتلا به هیپوگنادیسم هیپوگنادوتروپیک، اولیه یا ثانویه مورد استفاده قرار می گیرد. قبل از درمان با hMG و hCG، ابتدا بیمار را با hCG به تنهایی (5000 واحد 3 بار در هر هفته) درمان کنید تا سطح تستوسترون سرم طبیعی شود و نشانه های جنسی ثانویه بروز کنید. این درمان ممکن است 4 تا 6 ماه به طول انجامد. سپس 1 آمپول 3 HMG بار در هفته همراه با 2000 واحد hCG دو بار در هفته مورد استفاده قرار می گیرد. (تزریقات همه عضلانی است). حداقل تا 4 ماه باید درمان را ادامه داد تا اسپرم در منی ظاهر شود. اگر در انتهای 4 ماه پاسخی مشاهده نشد، درمان آن را با 1 آمپول hMG، سه بار در هفته یا 2 آمپول 3 بار در هفته (با همان دوز قبلی hCG) ادامه دهند.

تهیه محلول قابل تزریق

1-2cc آب مقطر به آمپول اضافه کنید و بی درنگ به شکل عضلانی تزریق کنید. بقیه ی دارو را باید دور بریزید.

موارد منع مصرف و احتیاط

برای خانم ها، در موارد سطح بالای گنادوتروپین که نشان دهنده نارسایی اولیه تخمدان ها باشد، در موارد اختلال عملکرد تیروئید و فوق کلیوی، برای هر علت دیگر نازایی به جز عدم تخمک گذاری، همچنین در موارد خونریزی غیرطبیعی با علت نامشخص، کیست یا بزرگی تخمدان ها (به جز در مورد سندرم تخمدان پلی کیستیک، ضایعه ارگانیک داخل جمجمه ای همچون تومور هیپوفیز و در صورت بارداری منع مصرف دارد.

برای آقایان، در موارد سطح طبیعی گنادوتروپین که نشان دهنده عملکرد طبیعی هیپوفیز باشد یا در صورت سطح بالای گنادوتروپین که نشانگر نارسایی اولیه بیضه هاست و همچنین در اختلالات ناباروری به جز هیپوگنادیسم همراه با هیپوگنادوتروپین hyprogandism منع مصرف دارد.

همچنین منوتروپین ها را نباید برای بیمارانی که به آن دارو حساسیت دارند، طی دوره شیردهی و برای کودکان تجویز کرد.

در حدود 20% بیماران، بزرگی خفیف تا متوسط تخمدانی که ممکن است با اتساع یا درد شکمی نیز همراه باشد، دیده می شود. در صورتی که در روز آخر مصرف منوتروپین تخمدانی بیش از اندازه بزرگ شده باشد، برای پیشگیری از سندرم تحریک بیش از اندازه تخمدانی، hCG در این دوره تجویز نمی شود.

تداخلات مهم دارویی :

دارویی : مورد خاصی گزارش نشده است.

آزمایشگاهی : مورد خاصی گزارش نشده است.

عوارض جانبی

شایع ترین : بزرگ شدن تخمدان ها که با درد و اتساع شکم همراه است، ژنیکوماستی

مهم ترین : ایست قلبی – عروقی، آتلکتازی، سندرم دیسترس حاد تنفسی، آمبولی ریوی، سکته ریوی، اسنداد عروقی، حساسیت و واکنش های انافیلاکتیک

سایر عوارض : در زنان : کیست تخمدانی، سندرم تحریک بیش از اندازه تخمدان، تب، لرز، درد عضلانی – استخوانی، درد مفاصل، تهوع، سردرد، بدحالی، دل پیچه، تهوع، استفراغ، آروغ زدن، بثورات جلدی، سرگیجه، تورم و تحریک در محل تزریق، تاکی کاردی، درد هنگام تنفس، خونریزی داخل صفاقی، بارداری غیرمنتظره.

در مردان: ژنیکوماستی، درد سینه ها، تهوع، تغییر در سطح لیپوپروتئین ها، میزان غیرطبیعی AST و ALT، اریتروسیتوز و التهاب سینه ها.

مصرف در بارداری و شیردهی

مصرف این دارو طی دوره بارداری باعث مرگ و آسیب جنینی می شود. برای خانم های باردار نباید مصرف شود. معلوم نیست آیا این دارو در شیر مادر نیز ترشح می شود یا خیر.

مسمومیت و درمان

به استثنای عارضه تحریک بیش از حد تخمدان مورد دیگری به دنبال مسمومیت حاد با این دارو گزارش نشده است.

توجهات پزشکی پرستاری

1) پودر را با 1 تا 2 میلی لیتر محلول کلرورسدیم 9/0% استریل مخلوط کنید و فوری استفاده کنید. 2) محل تزریق را ماساژ دهید. 3) اولین علایم سندرم پیش تحریکی تخمدان درد شدید پهلو، تهوع، استفراغ، افزایش وزن است. به دنبال آن ممکن است علایم زیر نیز مشاهده شود: دل پیچه، اسهال، تنگی نفس، الیگوری، هیدروتوراکس، اختلالات الکترولیتی، خونریزی درون صفاقی و دیسترس ریوی حاد.

آموزش بیمار خانواده

1) به بیمار درباره احتمال چند قلوزایی آگاهی دهید. 2) برای درمان ناباروری، بیمار را تشویق کنید از روز قبل از استفاده از HCG تا زمان تخمک گذاری هر روز نزدیکی انجام شود. 3) نتیجه درمان معمولاً 4 تا 65 هفته پس از درمان مشاهده می شود. 4) در صورت بروز عوارض زیر فوری با پزشک تماس بگیرید.

دل پیچه شدید، آروغ، تورم دست و پاها، تهوع، استفراغ، اسهال، افزایش قابل توجه وزن یا تنگی تنفس.

شرایط نگهداری

در دمای اتاق و دور از نور نگهداری شود. به محض مخلوط کردن با آب استفاده شود و باقی مانده مصرف نشده را دور بریزید.

We Live Hand in Hand